Betoog
Voordat je begint met schrijven
Het is verstandig om de vier stappen van het argumentatieproces te doorlopen voordat je begint met het schrijven van je betoog. Als je alles op een rijtje hebt, kun je beginnen met schrijven.
De opbouw van een betoog
Betogen kunnen over allerlei onderwerpen gaan maar vaak zijn ze op dezelfde manier opgebouwd.
-
Titel
Kies een pakkende titel voor je betoog.
-
Inleiding
De inleiding bestaat meestal uit twee delen. In het eerste deel introduceer je het onderwerp en probeer je de aandacht van de lezer te trekken. Het tweede deel is een opstap naar de kern. Hier formuleer je je stelling. De twee delen kun je in aparte alinea’s opsplitsen, maar je kunt er ook één alinea van maken.
-
Kern
De kern bestaat onder andere uit de argumenten die het standpunt onderbouwen. Behandel bij meerdere argumenten ieder hoofdargument in een nieuwe alinea. Horen de argumenten bij elkaar, zet ze dan bij elkaar in één alinea. Geef voorbeelden en gebruik feiten; zo verlevendig je het betoog. Benadruk de argumenten die je standpunt versterken maar denk ook aan mogelijke tegenargumenten. Bedenk wat de tegenargumenten kunnen zijn en behandel ze in je betoog. Door ze vervolgens te ontkrachten versterk je je betoog.
-
Conclusie
Aan het eind van de tekst herhaal je expliciet je standpunt met je belangrijkste argumenten en geef je een korte samenvatting. Hiermee eindig je het betoog.
Argumentatie verwoorden
Als je argumenten gebruikt om je standpunt te onderbouwen, is het belangrijk dat de lezer deze argumenten ook duidelijk herkent als argumenten. Maak eerst een argumentatieschema om te bepalen wat voor soort argumenten je gebruikt. Het is belangrijk dat je je woordgebruik afwisselt, om zo je argumentatie levendig en aantrekkelijk te maken. Met het gebruik van signaalwoorden kun je aangeven om wat voor soort argumentatie het gaat. Zinsbouw en woordgebruik zorgen ervoor dat je publiek je argumenten ook duidelijk herkent als argumenten.
-
Signaalwoorden
Elke soort argumentatie kent specifieke signaalwoorden. We geven enkele voorbeelden. Deze signaalwoorden kunnen je helpen om je argumentatie uit te denken en zo beter te verwoorden.
Enkelvoudige argumentatie
- want …
- omdat …
- aangezien …
- immers …
Meervoudige argumentatie
- ten eerste, ten tweede, ten slotte…
- bovendien…
- daarnaast…
- behalve dat…
- overigens…
Onderschikkende argumentatie
- want…
- omdat…
- dat blijkt uit…
- aangezien…
Nevenschikkende argumentatie
- bovendien…
- daarbij komt…
- ook gezien het feit dat…
- reden temeer om…
- wat nog belangrijker is…
-
Zinsbouw
- Vermijd het passief. De actieve of bedrijvende vorm maakt een betoog bondiger.
- Vervang niet te veel werkwoorden door zelfstandige naamwoorden.
- Schrijf niet te veel voorzetsels achter elkaar.
- Gebruik niet meerdere werkwoordstijden door elkaar, dat kan verwarrend zijn.
- Wil je meer tips om je zinsbouw te verbeteren? Houd dan de vaart erin.
-
Woordgebruik
- Gebruik concrete woorden en geen abstracte begrippen.
- Vermijd vage woorden en uitdrukkingen.
- Gebruik duidelijke verwijzingen.
- Vermijd voorzetseluitdrukkingen.
- Breng het woordgebruik op één lijn met de lezer.
- Pas de tips voor goed woordgebruik toe.
-
Stijltips
- Kies voor een bepaalde stijl, afhankelijk van het genre en het publiek. Zet deze stijl consequent voort zodat er geen sprake is van stijlbreuk.
- Druk je zo bondig mogelijk uit. Probeer om de kern van de zin zo compact mogelijk te formuleren.
- Varieer in de zinslengte en zinsbouw. Dit leest prettiger en de lezer blijft alert.
- Werk je aan een schriftelijk betoog? Verbeter je schrijfstijl nog verder.